Chỉ trong vài năm gần đây, specialty coffee đã chuyển mình từ một phân khúc nhỏ dành cho những người yêu cà phê đặc sản trở thành một trong những mô hình kinh doanh được giới đầu tư F&B quan tâm nhất tại Việt Nam.
Khi người tiêu dùng ngày càng sẵn sàng chi trả cho trải nghiệm, không gian và giá trị thương hiệu thay vì chỉ một ly cà phê, thị trường specialty coffee giai đoạn 2026–2031 được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ và mở ra nhiều cơ hội mới. Vậy đâu là những xu hướng dẫn dắt thị trường, mô hình nào đáng đầu tư và nhà đầu tư cần chuẩn bị gì để nắm bắt làn sóng này? Hãy cùng 5E Design tham khảo trong bài viết dưới đây!
Specialty coffee đang phát triển như thế nào tại Việt Nam?
Specialty coffee tại Việt Nam đang đi qua giai đoạn chuyển mình rõ rệt: từ một cộng đồng nhỏ của barista, roaster và người yêu cà phê chất lượng cao, trở thành một phân khúc kinh doanh có sức hút với nhà đầu tư F&B. Theo SCA, specialty coffee không chỉ là “cà phê ngon”, mà là một trải nghiệm cà phê có thuộc tính khác biệt và tạo ra giá trị cao hơn trên thị trường.
Từ làn sóng third wave coffee đến specialty coffee
Nếu làn sóng cà phê truyền thống tại Việt Nam gắn với phin, robusta, cà phê sữa đá và thói quen tiêu dùng đại chúng, thì third wave coffee mở ra một cách tiếp cận mới: xem cà phê như một sản phẩm thủ công có nguồn gốc, giống hạt, phương pháp sơ chế, rang, pha và trải nghiệm thưởng thức rõ ràng.
Specialty coffee phát triển từ nền tảng đó nhưng đi xa hơn. Khách hàng không chỉ hỏi “cà phê có ngon không?”, mà bắt đầu quan tâm đến:
- Hạt đến từ vùng nào?
- Arabica, robusta hay liberica/excelsa?
- Rang light, medium hay profile riêng?
- Pha espresso, pour over hay cold brew?
- Không gian có giúp họ hiểu và cảm nhận cà phê tốt hơn không?
Đây là lý do các thương hiệu như Bosgaurus Coffee Roasters, 96B Cafe & Roastery, XLIII Coffee, Every Half, Là Việt Coffee hay các mô hình coffee lab/roastery ngày càng được nhắc đến nhiều hơn trong cộng đồng cà phê đặc sản. Bosgaurus định vị rõ việc khai thác cà phê Việt Nam như một “world-class treasure”, trong khi 96B phát triển theo mô hình cafe, roastery, education lab và tập trung vào cà phê Việt Nam như liberica/excelsa, robusta và arabica.
>>>Xem thêm: XLIII Coffee – Mẫu thiết kế Specialty Coffee Đà Nẵng đẹp dành cho tín đồ mê cà phê đặc sản
Tốc độ phát triển của specialty coffee tại Việt Nam
Hiện chưa có một báo cáo công khai riêng biệt cho quy mô thị trường specialty coffee Việt Nam năm 2026, nhưng có thể nhìn tốc độ phát triển qua 3 tín hiệu lớn.
Thứ nhất, thị trường cà phê Việt Nam nói chung vẫn tăng trưởng ổn định. Mordor Intelligence ước tính quy mô thị trường cà phê Việt Nam đạt khoảng 550,11 triệu USD năm 2026 và có thể đạt 737,99 triệu USD vào năm 2031, tương đương CAGR khoảng 6,05% giai đoạn 2026–2031.
Thứ hai, ngành cà phê Việt Nam đang có nền tảng xuất khẩu rất mạnh. Tính đến cuối tháng 10/2025, kim ngạch xuất khẩu cà phê Việt Nam đạt 7,41 tỷ USD, tăng hơn 60% so với cùng kỳ; giá xuất khẩu bình quân đạt khoảng 5.653 USD/tấn. Đây là bối cảnh quan trọng giúp cà phê Việt Nam có thêm nguồn lực để nâng cấp chất lượng, truy xuất nguồn gốc và phát triển phân khúc đặc sản.
Thứ ba, hệ sinh thái chuyên môn đang mở rộng. Vietnam Specialty Coffee Roasting Competition 2025 có 36 thí sinh đến từ 13 tỉnh, thành, được đánh giá theo tiêu chuẩn SCA và CQI; đây là tín hiệu cho thấy specialty coffee không còn chỉ tập trung ở một vài thành phố lớn mà đã lan rộng đến nhiều vùng sản xuất và tiêu thụ.
Những thành phố đang dẫn đầu thị trường
TP.HCM
TP.HCM hiện là thị trường năng động nhất của specialty coffee tại Việt Nam. Đây là nơi tập trung nhiều thương hiệu tiên phong, nhiều roastery, coffee lab, workshop và cộng đồng khách hàng có mức chi trả cao. Các thương hiệu như Bosgaurus Coffee Roasters, 96B Cafe & Roastery, The Workshop, Every Half đã góp phần định hình thói quen thưởng thức cà phê đặc sản tại thành phố này.
Hà Nội
Hà Nội có lợi thế về nhóm khách hàng yêu trải nghiệm chậm, thích chiều sâu văn hóa và có xu hướng trung thành với thương hiệu. Specialty coffee tại Hà Nội thường phù hợp với các concept tinh tế, có câu chuyện thương hiệu rõ ràng, thiết kế giàu cảm xúc và ưu tiên trải nghiệm ngồi lâu.
Đà Nẵng
Đà Nẵng đang nổi lên nhờ kết hợp giữa dân địa phương, khách du lịch, cộng đồng expat và nhóm làm việc từ xa. Các hướng dẫn cập nhật năm 2026 về specialty coffee tại Đà Nẵng ghi nhận văn hóa quán cà phê tại đây phát triển nhanh, với nhiều quán phục vụ nhóm laptop crowd lẫn nhóm khách tập trung vào chất lượng hạt và phương pháp pha.
Đà Nẵng phù hợp với mô hình specialty coffee gắn với du lịch, không gian mở, thiết kế tối giản, roastery nhỏ hoặc brew bar trải nghiệm.
Đà Lạt và Tây Nguyên
Đà Lạt, Lâm Đồng, Đắk Lắk và khu vực Tây Nguyên có lợi thế đặc biệt: gần vùng nguyên liệu. Đây không chỉ là thị trường tiêu thụ mà còn là nơi phát triển các mô hình farm-to-cup, roastery, coffee farm experience và coffee tourism.
Nhận định cho nhà đầu tư
Giai đoạn 2026–2030, specialty coffee Việt Nam sẽ không còn là cuộc chơi của những quán cà phê “đẹp và lạ” đơn thuần. Thị trường sẽ ưu tiên các mô hình có chiến lược rõ ràng: nguồn hạt tốt, workflow vận hành chuẩn, không gian kể được câu chuyện thương hiệu và trải nghiệm đủ sâu để giữ chân khách hàng.
Vì vậy, cơ hội không chỉ nằm ở việc mở thêm một quán specialty coffee, mà nằm ở việc thiết kế một hệ sinh thái trải nghiệm cà phê: từ brew bar, coffee lab, roastery, workshop space đến community space.
Điều gì đang thúc đẩy sự tăng trưởng của specialty coffee?
- Thế hệ khách hàng mới sẵn sàng chi trả nhiều hơn cho trải nghiệm: Khách hàng hiện nay không chỉ mua một ly cà phê mà sẵn sàng trả nhiều hơn để có không gian đẹp, trải nghiệm chất lượng và cảm giác thuộc về một cộng đồng.
- Khách hàng không còn chỉ mua đồ uống: Nỗi đau của nhiều quán cà phê là cạnh tranh bằng giá. Trong khi đó, specialty coffee cạnh tranh bằng trải nghiệm, kiến thức và câu chuyện thương hiệu, giúp tăng giá trị đơn hàng và giữ chân khách hàng tốt hơn.
- Người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến nguồn gốc sản phẩm: Khách hàng muốn biết hạt cà phê đến từ đâu, được rang như thế nào và ai là người tạo ra sản phẩm đó. Sự minh bạch về nguồn gốc giúp specialty coffee xây dựng niềm tin và tạo lợi thế khác biệt.
- Văn hóa cà phê đặc sản đang phát triển mạnh mẽ: Các hoạt động như workshop, cupping, coffee tasting hay brewing class ngày càng phổ biến, giúp khách hàng hiểu sâu hơn về cà phê và tạo ra nhu cầu trải nghiệm specialty coffee ngày càng lớn.
- Hệ sinh thái đào tạo chuyên nghiệp ngày càng hoàn thiện: Số lượng barista, roaster và chuyên gia cà phê được đào tạo theo tiêu chuẩn quốc tế ngày càng tăng.
- Thiết kế không gian trở thành lợi thế cạnh tranh mới: Khi chất lượng đồ uống giữa các thương hiệu ngày càng tiệm cận nhau, thiết kế không gian trở thành yếu tố quyết định trải nghiệm và khả năng ghi nhớ thương hiệu trong tâm trí khách hàng.
- Sự xuất hiện của nhiều mô hình kinh doanh mới: Coffee lab, roastery coffee, workshop space hay coffee community space đang mở ra nhiều cơ hội đầu tư mới.
- Khách hàng tìm kiếm không gian làm việc và kết nối nhiều hơn: Sự phát triển của freelancer, startup và mô hình làm việc linh hoạt khiến nhu cầu về những không gian vừa thưởng thức cà phê vừa làm việc, gặp gỡ đối tác ngày càng tăng.
Giai đoạn 2026–2031 sẽ xuất hiện những mô hình nào?
Specialty coffee trải nghiệm sẽ thay thế mô hình quán cà phê đơn thuần
Khách hàng ngày càng ít quan tâm đến việc chỉ uống cà phê mà muốn được trải nghiệm câu chuyện, quy trình pha chế và văn hóa cà phê. Những thương hiệu đầu tư vào trải nghiệm sẽ có lợi thế cạnh tranh lớn hơn trong tương lai.
Coffee lab trở thành công cụ xây dựng thương hiệu chuyên sâu
Coffee lab giúp khách hàng tiếp cận gần hơn với thế giới cà phê thông qua các hoạt động thử nếm, đào tạo và khám phá hương vị. Đây sẽ là mô hình được nhiều thương hiệu specialty coffee đầu tư để nâng cao giá trị thương hiệu.
Roastery coffee phát triển mạnh nhờ nhu cầu kiểm soát chất lượng
Người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến nguồn gốc và chất lượng hạt cà phê. Mô hình roastery coffee giúp thương hiệu kiểm soát toàn bộ hành trình từ rang xay đến ly cà phê, đồng thời tạo ra trải nghiệm khác biệt cho khách hàng.
Coffee community space trở thành xu hướng mới
Khách hàng không chỉ tìm kiếm đồ uống mà còn muốn tham gia vào cộng đồng có cùng sở thích. Những không gian kết nối, giao lưu và chia sẻ kiến thức về cà phê sẽ ngày càng được ưa chuộng.
Specialty coffee kết hợp workshop tạo thêm nguồn doanh thu
Workshop pha chế, cupping, sensory hay coffee tasting đang trở thành hoạt động phổ biến trong cộng đồng yêu cà phê. Đây là mô hình giúp tăng trải nghiệm khách hàng và mở rộng nguồn doanh thu ngoài đồ uống.
Specialty coffee kết hợp coworking space tiếp tục phát triển
Sự gia tăng của freelancer, startup và mô hình làm việc linh hoạt tạo ra nhu cầu lớn về những không gian vừa làm việc vừa thưởng thức cà phê chất lượng cao.
Specialty coffee kết hợp bakery nâng cao giá trị đơn hàng
Mô hình kết hợp bánh thủ công và cà phê đặc sản giúp tăng thời gian lưu trú của khách hàng, đồng thời cải thiện doanh thu trên mỗi hóa đơn.
Brew bar mở trở thành tiêu chuẩn mới trong thiết kế specialty coffee
Khách hàng muốn quan sát trực tiếp quá trình pha chế và tương tác với barista. Brew bar không còn là một khu vực chức năng mà đang trở thành điểm nhấn quan trọng trong trải nghiệm khách hàng.
>>>>Xem thêm: Sơ đồ Workflow quầy pha chế Specialty Coffee chuẩn SCA tối ưu cho Brew Bar
Bạn đang tìm kiếm mô hình specialty coffee phù hợp với ngân sách và định hướng thương hiệu của mình? Liên hệ 5E Design để nhận tư vấn miễn phí về concept, mặt bằng, workflow vận hành và giải pháp thiết kế chuyên biệt dành cho specialty coffee, coffee lab và roastery coffee.
*Hình ảnh tổng hợp từ nhiều nguồn, vui lòng liên hệ nếu cần gỡ hình ảnh liên quan đến bản quyền thiết kế
